Ardoll Ymwelwyr a Chofrestru Llety
Diweddarwyd ddiwethaf: 20 Mai 2026
Mae Llywodraeth Cymru wedi cadarnhau deddfwriaeth newydd ar gyfer ardoll ymwelwyr, a gafodd Gydsyniad Brenhinol ym mis Medi 2025.
Mae’r gyfraith newydd hon yn rhoi’r pŵer i awdurdodau lleol yng Nghymru gyflwyno tâl bach ar arosiadau dros nos gan ymwelwyr, gyda’r nod o gefnogi twristiaeth gynaliadwy.
Mae Cyngor Gwynedd ar hyn o bryd yn ystyried y posibilrwydd o gyflwyno ardoll yn lleol, ond nid oes penderfyniad wedi’i wneud hyd yma.
Gwybodaeth gefndirol
Mae’r dudalen hon yn darparu’r wybodaeth ddiweddaraf am yr hyn y gallai’r ardoll ei olygu i fusnesau a chymunedau yng Ngwynedd, ynghyd â dolenni at adnoddau pellach a chwestiynau cyffredin.
- Byddai’r ardoll yn dâl dyddiol a delir gan bobl sy’n aros dros nos mewn llety ymwelwyr, megis gwestai, bythynnod gwyliau, llety gwely a brecwast, a meysydd gwersylla.
- Mae wedi’i chynllunio i greu etifeddiaeth barhaol i gymunedau, diwylliant, yr iaith Gymraeg a’r amgylchedd drwy ailfuddsoddi’r arian yn economi ymwelwyr lleol.
- Bydd yr ardoll yn cael ei gweinyddu’n genedlaethol gan Awdurdod Cyllid Cymru (ACC) ar ran Llywodraeth Cymru ac unrhyw awdurdodau lleol sy’n dewis ei mabwysiadu.
- Mae Llywodraeth Cymru hefyd yn bwriadu cyflwyno cynllun trwyddedu ar gyfer llety ymwelwyr yn y sector hunanarlwyo
Mae Llywodraeth Cymru wedi cynnig dwy gyfradd ardoll genedlaethol:
- £1.30 + TAW y person, y noson ar gyfer y rhan fwyaf o fathau o lety (e.e. gwestai, llety gwely a brecwast, hunanarlwyo a charafannau)
- 75c + TAW y person, y noson ar gyfer llety cost is megis hosteli a lleiniau pabell
Mae’r cyfraddau hyn wedi’u gosod yn genedlaethol a byddent yn berthnasol pe bai Gwynedd yn dewis cyflwyno’r ardoll
Bydd cofrestru llety ymwelwyr yn agor yn hydref 2026. Mae’n ofynnol yn ôl y gyfraith i chi gofrestru gydag Awdurdod Cyllid Cymru (ACC) os ydych yn codi tâl ar ymwelwyr am arosiadau dros nos yng Nghymru.
Bydd cofrestru yn:
- helpu ymwelwyr i ddod o hyd i lety cofrestredig
- darparu data i gefnogi twristiaeth yng Nghymru
- helpu chi i gasglu a thalu’r ardoll ymwelwyr (os yw eich cyngor lleol yn rhan o’r cynllun)
- Bydd angen i fusnesau ddarparu eu manylion cyswllt a gwybodaeth am y llety (cyfeiriad, nifer y lleoedd gwely ac ati).
Gallwch gael diweddariadau am gofrestru a’r ardoll ymwelwyr drwy ymuno ag Awdurdod Cyllid Cymru:
Cofrestru i dderbyn diweddariadau
Gweld mwy o wybodoaeth.
Noder: Ar hyn o bryd, nid yw Cyngor Gwynedd wedi gwneud penderfyniad ynghylch cyflwyno’r ardoll.
Mae angen cyfnod ymgynghori (ynghylch cyflwyno’r ardoll) a 12 mis o rybudd cyn y daw’r ardoll i rym yn lleol.
- 14 Mai 2026 – Penderfyniad yn cael ei wneud ynghylch cyfnod i ymgynghori ar yr ardoll yng nghyfarfod Cyngor Llawn, Cyngor Gwynedd
- 20 Mai i 15 Gorffennaf 2026 - Ymgynghori ar gyflwyno'r ardoll yng Ngwynedd
- 15 Gorffennaf 2026 – Daw’r cyfnod ymgynghori i ben a chaiff adroddiadau eu paratoi ar gyfer cyfarfod y Cyngor Llawn
- 24 Medi 2026 – Cyflwynir yr adroddiad i’r Cyngor Llawn
- Hydref 2026 – Dechrau cofrestru llety ymwelwyr ledled Cymru
- Gwanwyn 2027 – Cau’r gofrestr llety ymwelwyr
- Ebrill 2027 – Y dyddiad cynharaf y gellid cyflwyno ardoll mewn unrhyw ardal yng Nghymru.
Mae amcangyfrifon cyfredol Llywodraeth Cymru yn nodi y gallai’r ardoll gynhyrchu tua £6 miliwn y flwyddyn yng Ngwynedd, i’w ailfuddsoddi mewn:
- Traethau, parciau a chanol trefi sydd wedi’u cynnal yn well
- Atyniadau diwylliannol gwell
- Twristiaeth gynaliadwy sy’n fuddiol i ymwelwyr a chymunedau lleol
- Cefnogi’r Gymraeg yn ein cymunedau
Ni fyddai’r Cyngor ei hun yn gweinyddu’r ardoll yn uniongyrchol nac yn cyflogi staff ychwanegol i’w chasglu; bydd hyn yn cael ei wneud yn genedlaethol gan Awdurdod Cyllid Cymru (ACC).
Rôl Cyngor Gwynedd fyddai rheoli partneriaethau lleol, cyfathrebu, marchnata, a phrosiectau a ariennir gan incwm yr ardoll
Bydd sesiynau rhanddeiliaid yn cael eu cynnal yn y dyfodol. I dderbyn diweddariadau, cysylltwch â ni i gofrestru eich diddordeb:
Byddwn yn rhannu diweddariadau drwy’r Bwletin Busnes ac ar y dudalen we hon.
Gallwch hefyd gofrestru i fod yn rhan o Bartneriaeth Gwynedd ac Eryri, lle bydd diweddariadau am yr ardoll ymwelwyr yn cael eu darparu drwy e-bost ac yn ystod cyfarfodydd y bartneriaeth pan fo’n berthnasol.
Cwestiynau cyffredin
Nac ydy. Nid yw’r Cyngor wedi gwneud penderfyniad eto. Byddai angen cyfnod o ymgynghori a hysbysiad ffurfiol cyn cyflwyno unrhyw ardoll.
Bydd Awdurdod Cyllid Cymru (ACC) yn gweinyddu, cefnogi a gorfodi’r ardoll ar lefel genedlaethol.
Na fydd. Mae’r system yn cael ei dylunio i fod mor syml â phosibl i ddarparwyr, gyda chyflwyno adroddiadau’n chwarterol neu’n flynyddol.
Yng Nghymru, y dyddiad cynharaf posibl yw 1 Ebrill 2027, ond dim ond yn dilyn cyfnod o ymgynghori a rhoi blwyddyn o rybudd i Awdurdod Cyllid Cymru gan awdurdod lleol.
Mae amcangyfrifon Llywodraeth Cymru yn awgrymu tua £6 miliwn y flwyddyn, a fyddai’n cael ei fuddsoddi mewn cymunedau lleol, diwylliant a seilwaith twristiaeth. Mae Llywodraeth Cymru wedi darparu canllawiau ar y meysydd blaenoriaeth ar gyfer buddsoddi:
- traethau, parciau a chanol trefi sydd wedi’u cynnal yn well
- atyniadau diwylliannol gwell
- twristiaeth gynaliadwy sy’n fuddiol i ymwelwyr a chymunedau lleol
- cefnogi’r Gymraeg yn ein cymunedau.