Dalgylch y Berwyn

Ar ddydd Mawrth, 10 Ebrill 2018, bu i Gabinet Cyngor Gwynedd gwrdd i ystyried argymhelliad i weithredu ar y cynnig i sefydlu Campws Dysgu 3-19 oed Cyfrwng Cymraeg, statws Cymunedol, ar safle presennol Ysgol y Berwyn i agor ar 1 Medi 2019.

Daw hyn yn dilyn cynnal cyfnod gwrthwynebu ar gynnig i ad-drefnu ysgolion yn nalgylch y Berwyn rhwng 26 Chwefror a 26 Mawrth 2018.

Mae’r adroddiad llawn wedi ei gyhoeddi ar dudalen y Cabinet 10 Ebrill 2018 (eitem 6).

Yn dilyn ystyriaeth fanwl o’r cynnig, penderfynodd Cabinet y Cyngor:

“Gweithredu ar y cynnig a gyhoeddwyd ar 26 Chwefror 2018 i gau Ysgol Bro Tegid, Ysgol Beuno Sant ac Ysgol y Berwyn, yn nhref Y Bala ar 31 Awst 2019 a sefydlu Campws Dysgu 3-19, Cyfrwng Cymraeg, statws cymunedol, (“Y Campws”), ar safle presennol Ysgol y Berwyn i agor ar 1 Medi 2019.”

Yn unol â chyfansoddiad Cyngor Gwynedd, daeth penderfyniad y Cabinet yn weithredol ar 25 Ebrill 2018 a cyhoeddwyd a cylchredwyd llythyr penderfyniad i’r holl ran-ddeiliaid.


Gwybodaeth bellach:


Cyfnod gwrthwynebu

Yn dilyn cynnal cyfnod o ymgynghori statudol ar ddyfodol ysgolion tref Y Bala, adroddwyd i Gabinet y Cyngor ar 13 Chwefror 2018.

Penderfynodd y Cabinet:

  1. Cymeradwyo’r cynnig i gau Ysgol Bro Tegid, Ysgol Beuno Sant ac Ysgol y Berwyn ar 31 Awst 2019 a Sefydlu’r Campws Dysgu 3-19 Cyfrwng Cymraeg, statws cymunedol, ar safle presennol Ysgol y Berwyn i agor ar 1 Medi 2019.
  2. Cymeradwyo cyhoeddi rhybuddion statudol ar y cynnig i (i) uchod yn unol â gofynion Adran 48 o Ddeddf Safonau a Threfniadaeth Ysgolion (Cymru) 2013.

Yn unol â’r penderfyniadau uchod, cyhoeddwyd Rhybudd Statudol ar 26 Chwefror 2018.

Gall unrhyw un wrthwynebu'r cynnig o fewn cyfnod o 28 diwrnod o ddyddiad cyhoeddi'r rhybudd hwn, hynny yw erbyn 26 Mawrth 2018.

Dylid anfon gwrthwynebiadau ysgrifenedig at sylw’r Pennaeth Addysg:

Cyngor Gwynedd, 
Swyddfa’r Cyngor, 
Caernarfon, 
Gwynedd, 
LL55 1SH

neu drwy anfon neges e-bost at sylw’r Pennaeth Addysg: 
moderneiddioaddysg@gwynedd.llyw.cymru.

Adroddiad ymgynghoriad statudol Dalgylch y Berwyn

Mae'r cyfnod ymgynghori wedi dod i ben. Dyma'r adroddiad sydd wedi ei gyflwyno i'r cabinet.

Ymgynghoriad Statudol Dalgylch y Berwyn 2017-18

Penderfynodd Cabinet Cyngor Gwynedd yn y cyfarfod ar 24 Hydref 2017 i ymgymryd â phroses ymgynghori statudol ar ddyfodol ysgolion dalgylch Y Berwyn; yn benodol ysgolion Beuno Sant, Bro Tegid ac Y Berwyn.

Bu cyfnod o ymgynghori statudol rhwng 22 Tachwedd 2017 a 13:00, 10 Ionawr 2018. Mae’r ddogfen ymgynghori statudol, pecyn cefndirol a’r holl ddogfennau perthnasol ar gael isod:

Os ydych angen copïau caled o unrhyw ddogfen mae croeso i chi gysylltu â ni drwy ffonio (01286) 679247 neu e-bostio moderneiddioaddysg@gwynedd.llyw.cymru

Roedd angen anfon sylwadau i Swyddfa Moderneiddio Addysg erbyn 13:00 ar 10 Ionawr 2018.

Fe wnaeth Cyngor Gwynedd gynnal sesiwn galw heibio yn Ysgol Y Berwyn, Y Bala ar brynhawn dydd Mercher, 6 Ragfyr 2017.

Ymgynghoriad Statudol 2015 (archif)

Agorwyd trafodaethau yn nalgylch y Berwyn yn 2009 ac ym Mai 2011. Wedi cyfnod o ymgynghori statudol, penderfynodd Cyngor Gwynedd:

  • gau Ysgol y Parc gan ymgymryd â gwelliannau i Ysgol OM Edwards, Llanuwchllyn
  • cau Ysgol Bro Tegid, Ysgol Beuno Sant, Ysgol y Berwyn, a sefydlu Campws Dysgu Gydol Oes yn y Bala.

Caeodd Ysgol y Parc ym mis Awst 2013, a gwnaethpwyd gwelliannau i Ysgol OM Edwards erbyn mis Medi 2013.  Er hynny, ni wnaeth y gwaith i gwblhau ad-drefnu ysgolion a sefydlu Campws Dysgu yn y Bala barhau oherwydd newid yn rhaglen buddsoddi cyfalaf ysgolion Llywodraeth Cymru.

Yn dilyn hynny, ac yn dilyn cynnal adolygiad o'r cynlluniau ar gyfer y dalgylch, yn ei gyfarfod ar 19 Chwefror 2015, penderfynodd Cabinet Cyngor Gwynedd gymeradwyo cynnal ymgynghoriad statudol ar gynnig i gau Ysgol y Berwyn, Ysgol Beuno Sant ac Ysgol Bro Tegid a sefydlu Campws Dysgu 3-19, Cyfrwng Cymraeg, Gwirfoddol a Reolir (CWR, Eglwys yng Nghymru) ar safle presennol Ysgol y Berwyn. Gweler y dogfennau ymgynghori yn yr adran “Atodiadau Archif” isod.

Cynhaliwyd yr ymgynghoriad statudol rhwng 13 Mawrth a 28 Ebrill 2015 a cyflwynwyd y sylwadau a dderbyniwyd i Gabinet Cyngor Gwynedd ar 2 Mehefin 2015. Yn dilyn ystyriaeth ofalus o’r sylwadau a dderbyniwyd, yn eu cyfarfod ar 2 Mehefin 2015 penderfynodd Aelodau'r Cabinet i barhau â’r cynnig a chymeradwyo cyhoeddi hysbysiad statudol a bwrw ymlaen i gynnal cyfnod gwrthwynebu rhwng 17 Mehefin a 15 Gorffennaf 2015. Cyflwynwyd y gwrthwynebiadau a dderbyniwyd yn ystod y cyfnod hwn mewn adroddiad i'r Cabinet ar 15 Medi 2015. Yn eu cyfarfod penderfynodd aelodau Cabinet y Cyngor fel a ganlyn:

“  i. Gweithredu ar y cynnig i gau Ysgol Bro Tegid, Ysgol Beuno Sant ac Ysgol Y Berwyn, yn nhref Y Bala ar 31 Awst 2018 a sefydlu Campws Dysgu 3-19, Cyfrwng Cymraeg, Gwirfoddol a Reolir, (VC, Eglwys yng Nghymru), (“Y Campws”), ar safle presennol Ysgol Y Berwyn i agor ar 1 Medi 2018.

  ii. Y bydd Cyngor Gwynedd yn cynnal adolygiad o berfformiad yr ysgol fydd yn cynnwys ansawdd yr addysg a ddarperir, cynnydd addysgol, profiadau diwylliannol a chymdeithasol y disgyblion, y defnydd o adnoddau, ac unrhyw effaith y categori Gwirfoddol a Reolir, (VC, Eglwys yng Nghymru), ar yr uchod wedi dwy flynedd i ddyddiad agor y Campws.”

Penderfyniad Cabinet 27 Mehefin 2017

Ar ddydd Mawrth, 27 Mehefin 2017, penderfynodd Cabinet Cyngor Gwynedd dynnu'r cynnig a gymeradwywyd ar 15 Medi 2015, sef y cynnig i gau Ysgol y Berwyn, Ysgol Beuno Sant ac Ysgol Bro Tegid a sefydlu Campws Dysgu 3-19, Cyfrwng Cymraeg, Gwirfoddol Rheolir (CWR, Yr Eglwys yng Nghymru) ar safle presennol Ysgol y Berwyn, yn unol ag adran 55 (5) o Ddeddf Safonau a Threfniadaeth Ysgolion (Cymru) 2013, yn ei ôl.

Ystyriodd y Cabinet yr ymatebion a dderbyniwyd gan gyrff llywodraethu'r dalgylch i'r ymgynghoriad a gynhaliwyd gyda hwy ym mis Mawrth 2017, yn ogystal â gohebiaeth gefnogol Esgobaeth Llanelwy wrth benderfynu ar sut i symud y prosiect yn ei flaen.

Penderfynwyd tynnu'r cynnig yn ei ôl ar y sail y byddai'n afresymol o anodd ac yn amhriodol gweithredu'r cynnig oherwydd diffyg cefnogaeth y llywodraethwyr i’r cynnig presennol i sefydlu Campws Dysgu 3-19, Gwirfoddol a Reolir (CWR, Eglwys yng Nghymru) yn nhref y Bala. Daeth yn amlwg bod yna wrthwynebiad sylweddol yn y gymuned i fwrw ymlaen â'r cynllun ar gyfer ysgol gyda statws yr Eglwys. Ystyriwyd bod gwrthwynebiad y cyrff llywodraethu i'r statws ac i gydweithio ar y cynllun yn peri risg sylfaenol i lwyddiant y prosiect. Gweler isod lythyr yn egluro’r penderfyniad. 

Y Broses Ad-drefnu flaenorol (archif)

Cychwynnwyd y broses o adolygu Dalgylch Y Berwyn yn ystod Hydref 2009.

Sefydlwyd Panel Adolygu Dalgylch Y Berwyn i gynorthwyo'r Arweinydd Portffolio Addysg i lunio cynigion ar gyfer trefniadaeth ysgolion y dalgylch.  Roedd aelodaeth y Panel Adolygu Dalgylch yn cynnwys cynrychiolwyr ysgolion y dalgylch, gan gynnwys pennaeth, cadeirydd llywodraethwyr a rhiant lywodraethwr o bob ysgol gynradd ac uwchradd, cynghorwyr lleol y dalgylch yn ogystal â chynrychiolaeth o Esgobaeth Llanelwy.  Estynnwyd gwahoddiad i eraill ar gais y Panel Adolygu Dalgylch.

Cynhaliwyd cyfres o gyfarfodydd Panel Adolygu Dalgylch rhwng 04/11/09 a 12/05/10. Cynhaliwyd cyfarfodydd gyda'r ysgolion unigol yn ogystal er mwyn egluro'r newyddion diweddaraf i holl staff yr ysgol ac i dderbyn eu sylwadau a'u cwestiynau.

Ar ddiwedd y trafodaethau cyflwynodd yr Arweinydd Portffolio Addysg ei chynigion ar gyfer y dalgylch i'r cylch democrataidd o fewn y Cyngor. Cymeradwywyd ei chynigion ac aethpwyd ymlaen i drefnu cyfnod o ymgynghori statudol.


Ymgynghori statudol

Cynhaliwyd cyfnod o ymgynghori statudol yn nalgylch y Berwyn rhwng 13 Rhagfyr 2010 a 4 Chwefror 2011 a lluniwyd dogfen ymgynghori statudol yn unol â gofynion Deddf Safonau Fframwaith Ysgolion 1998. 

Derbyniwyd nifer o sylwadau a cyflwynwyd adroddiad i’r Cyngor Llawn ar 12/05/11 a phenderfynwyd:

(i) Er mwyn hwyluso sefydlu'r Campws Dysgu Gydol Oes arfaethedig, cymeradwyo'r bwriad i gau Ysgol y Berwyn, Ysgol Beuno Sant ac Ysgol Bro Tegid ar 31 Awst 2015 a chyhoeddi rhybuddion statudol yn unol ag Adran 29 Deddf Safonau a Fframwaith Ysgolion 1998 i'r perwyl hwnnw.

(ii) Cymeradwyo'r cynnig i sefydlu Ysgol Gymunedol ar safleoedd Ysgol y Berwyn ac Ysgol Beuno Sant i dderbyn disgyblion o'r amrediad oed 3 - 19 fel rhan o sefydlu Campws Dysgu Gydol Oes newydd yn nhref y Bala i agor ar 1 Medi 2015 a chyhoeddi rhybuddion statudol yn unol ag Adran 28 Deddf Safonau a Fframwaith Ysgolion 1998 i'r perwyl hwnnw.

(iii) Cymeradwyo'r cynnig i gau Ysgol y Parc erbyn 31 Awst 2012, gan ddarparu lleoedd i blant yn y dalgylch yn Ysgol O. M. Edwards, Llanuwchllyn, ar ôl cwblhau gwaith uwchraddio ar Ysgol O M Edwards a chyhoeddi rhybuddion statudol yn unol ag Adran 29 Deddf Safonau a Fframwaith Ysgolion 1998 i'r perwyl hwnnw.

(iv) Cyhoeddi'r Rhybuddion Statudol y cyfeiriwyd atynt yn (i), (ii) a (iii) uchod pan fydd yr adnoddau cyfalaf priodol wedi eu cadarnhau.

Yn ystod y cyfnod hwn bu newid yn y broses o ariannu prosiectau adeiladu mawr gan Lywodraeth Cymru. 

Yng nghyfarfod y Cyngor Llawn 01/03/2012 cymeradwywyd cyhoeddi Rhybudd Statudol ar argymhelliad (iii), sef i gau Ysgol Y Parc, Bala.

Rhyddhawyd y Rhybudd Statudol i gau ysgol Y Parc ar 05/03/2012 gan ganiatáu cyfnod o 1 mis i dderbyn unrhyw wrthwynebiadau. Gweler copi o’r Rhybudd Statudol yn atodol isod.

Yn dilyn derbyn gwrthwynebiadau i’r Rhybudd Statudol roedd yn ofynnol i'r Cyngor ddanfon y mater yn ei gyfanrwydd at Weinidog Addysg a Sgiliau Llywodraeth Cymru am benderfyniad terfynol. Mae'r Llywodraeth yn datgan eu bod yn anelu i gyhoeddi penderfyniad terfynol ar gynigion ad-drefnu ysgolion o fewn 7 mis


Penderfyniad

Derbyniwyd penderfyniad Llywodraeth Cymru ar yr argymhelliad i gau Ysgol y Parc ym mis Medi 2012. Penderfynodd Leighton Andrews, Gweinidog Addysg a Sgiliau fel a ganlyn:

“Mae’r Gweinidog wedi penderfynu cymeradwyo’r cynnig i gau Ysgol y Parc, a chan ddibynnu ar ddewis y rheini, i drosglwyddo’r disgyblion i Ysgol OM Edwards ar y sail;

  • Y bydd o leiaf, yn cynnal ac, yn ôl pob tebyg, yn gwella safon y ddarpariaeth addysg yn yr ardal ac y dylai sicrhau cwricwlwm eang a chytbwys i bob grŵp oedran perthnasol;
  • Y bydd yn caniatáu i ddisgyblion sy’n mynd i Ysgol y Parc, neu a fyddai wedi mynd yno fel arall, gael addysg mewn ysgol arall addas sydd o fewn pellter rhesymol; ac
  • Y bydd yn helpu’r Awdurdod lleol i ddarparu patrwm sy’n ariannol gynaliadwy o ysgolion a gynhelir i safon dda”


Gweithredu

Ar ôl derbyn cymeradwyaeth y Llywodraeth i’r argymhelliad i gau Ysgol y Parc, mae’r gwaith o uwchraddio Ysgol OM Edwards wedi ei  weithredu.

Yn dilyn buddsoddiad sylweddol o £1 miliwn agorodd Ysgol OM Edwards ei drysau i ddisgyblion y dalgylch newydd, sef o ardal Llanuwchllyn ac ardal Y Parc ym mis Medi 2013 o dan arweiniad Dilys Ellis-Jones, Pennaeth. Mae gwaith ac ymdrech sylweddol wedi ei wneud i sicrhau fod plant yr ardal yn cael ysgol o safon ragorol er mwyn derbyn addysg mewn amgylchfyd addas ar gyfer yr 21ain Ganrif. Mae plant sy'n byw yn ardal Y Parc yn dod o fewn dalgylch newydd Ysgol OM Edwards yn awtomatig.

Mae Ysgol Y Parc wedi cau yn swyddogol ar 31 Awst 2013.